"Je hoeft niet alles te weten. Je moet vooral blijven kijken."

Toen Ingeborg ruim dertig jaar geleden begon bij Op de Bies in Landgraaf, had ze nooit gedacht dat ze zo lang met dezelfde doelgroep zou blijven werken. Toch voelt het nog altijd als de plek waar ze hoort. "Ik heb verschillende doelgroepen gezien, maar mijn hart ligt echt bij mensen met een ernstige meervoudige beperking. Waarom? Omdat geen dag hetzelfde is. Maar vooral omdat geen mens hetzelfde is.”

"Onze bewoners vertellen niet met woorden
wat ze nodig hebben. Dat moeten wij leren zien."

Veel bewoners kunnen niet vertellen dat ze pijn hebben. Of verdrietig zijn. Of zich niet prettig voelen. Dus moet je leren kijken. Naar een blik. Een kleine verandering in gedrag. Een andere manier van bewegen.

"Dat is misschien wel het meest bijzondere aan ons werk. Je bent voortdurend aan het observeren. Wat probeert iemand mij te vertellen? Heeft iemand pijn? Is iemand moe? Of is er iets anders aan de hand?" Dat antwoord vind je niet altijd meteen. "Zelfs na 33 jaar blijf ik zoeken. Je denkt soms dat je weet wat iemand bedoelt en dan blijkt het toch anders te zijn. Dat houdt je scherp."

Achter ieder signaal zit een verhaal

Onlangs zag Ingeborg het gedrag van een bewoner langzaam veranderen. Hij werd onrustig. Boos. Soms zelfs agressief. "Dan kun je denken: dit is lastig gedrag. Maar wij proberen juist te ontdekken waar het vandaan komt." Samen met artsen, gedragsdeskundigen en collega's bleef het team zoeken. Misschien speelde er iets medisch. Misschien begon dementie een rol te spelen. Misschien was er iets heel anders aan de hand. "Dat is wat ons werk zo mooi maakt. Je kijkt niet alleen naar het gedrag, maar naar de mens erachter."

Soms zit de oplossing in iets heel kleins. Een vertrouwde activiteit. Een bekende route. Een bezoek aan iemand die belangrijk voor hem is. "Als je merkt dat iemand weer tot rust komt, dan weet je dat al dat zoeken de moeite waard is."

Je doet het niet alleen

Hoewel Ingeborg veel ervaring heeft, voelt ze zich nooit alleen verantwoordelijk. Integendeel. "Wij hebben een heel hecht team. We kennen elkaar door en door. Als iets moeilijk is, bespreken we dat. Je mag twijfelen, je mag vragen stellen en je mag ook zeggen dat je iets lastig vindt." Juist dat vertrouwen maakt volgens haar het verschil.

"Deze doelgroep vraagt veel van je. Dan is het belangrijk dat je collega's hebt die elkaar begrijpen en voor elkaar klaarstaan." Niet alleen op het werk. Ook daarbuiten. "Na al die jaren ken je elkaar ook als mens. Dat maakt samenwerken zoveel makkelijker."

Werken met je hart

Ingeborg merkt dat mensen soms denken dat werken met EMB vooral draait om verzorgen. Ze glimlacht. "Natuurlijk hoort de zorg erbij. Maar dat is niet de kern." Volgens haar begint het ergens anders. "Je moet nieuwsgierig zijn naar iemand die niets zegt. Je moet willen begrijpen waarom iemand doet wat hij doet."

"Je hoeft niet alles te weten.
Je moet vooral blijven kijken."

Daarom is dit werk ook niet voor iedereen weggelegd. "Je werkt hier niet alleen met je handen. Je werkt vooral met je hart." Na 33 jaar is dat nog steeds precies wat haar iedere werkdag motiveert. "Ik heb nog lang niet op alles een antwoord. En dat hoeft ook niet. Zolang we maar blijven zoeken naar wat iemand nodig heeft. Dat is uiteindelijk waar goede zorg om draait."