Terug naar overzicht
“Het meest verdrietige is wanneer iemand alleen moet sterven”, vertelt vrijwilliger Anny Cox. “Als iemand behoefte heeft aan steun, rust of gewoon een vertrouwd gezicht, dan probeer ik dat te bieden.” Anny en de andere vrijwilligers die in dit artikel aan het woord komen, worden ingezet wanneer een bewoner extra nabijheid nodig heeft in de laatste levensfase. Soms duurt dat enkele uren, soms meerdere dagen of zelfs weken.
De vrijwilligers nemen geen zorgtaken over, maar bieden vooral rust en aandacht op momenten waarop medewerkers op de groep die continue nabijheid niet kunnen bieden. Door de toenemende druk in de zorg en de krapte op de arbeidsmarkt is daar in de praktijk steeds minder ruimte voor. Juist daarom zijn vrijwilligers Laatste Fase van grote waarde. Anita Rosvelds: “Ik krijg er een goed gevoel bij dat bewoners tijdens hun laatste momenten niet alleen zijn en dat er iemand bij hen is. Je hoeft niet altijd iets te zeggen of te doen. Aanwezig zijn kan iemand al zichtbaar rust en geborgenheid geven.”
Aandacht die aansluit
Sommige bewoners vinden het fijn als er voortdurend iemand in de buurt is, terwijl anderen juist behoefte hebben aan meer rust. Omdat veel cliënten hun wensen in de laatste levensfase niet altijd zelf kunnen aangeven, is het belangrijk om hier al eerder bij stil te staan. Daarbij speelt het wensenboekje, dat wordt ingezet binnen St. Anna, een belangrijke rol. Hierin kunnen bewoners, verwanten en medewerkers vastleggen wat iemand belangrijk vindt in de laatste levensfase en rondom het overlijden. Denk aan muziek, rituelen, sfeer, geloof of juist de wens om bepaalde dingen niet te willen. Het wensenboekje helpt om zorg en aandacht echt persoonlijk te maken.
Bianca van den Berg ziet geregeld hoe belangrijk die afstemming is: “Op onze groep zijn bewoners in de laatste fase vaak aan hun kamer gebonden. Soms hebben bewoners ook geen familie meer. Dan is het belangrijk dat er iemand is die nabijheid kan bieden.”
Loslaten
Voor Jacqueline Aendekerk draait het vrijwilligerswerk vooral om nabijheid en het bieden van rust. “Ik vind het mooi dat ik rust kan geven. Bij gelovige bewoners bijvoorbeeld door samen een gebed op te zeggen. Maar soms helpt het ook om aan te sluiten bij iemands levensverhaal. Laatst waakte ik bij een man die vroeger vrachtwagenchauffeur was. Toen ik met hem over vrachtwagens sprak, zag ik hem rustig worden. Soms merk je dat iemand spanning of onrust kan loslaten wanneer er gewoon iemand rustig aanwezig is. Het is een eer om iemand te mogen begeleiden op zijn laatste weg.” Dat maakt het vrijwilligerswerk bijzonder, vertellen de vrijwilligers. Niet alleen voor de bewoners, maar ook voor henzelf. “Dit vrijwilligerswerk leert je om met nog meer aandacht naar mensen te kijken”, zegt Anita. “Je leert hoe belangrijk kleine dingen kunnen zijn: nabijheid, rust of gewoon iemand die er echt voor je is. Dat neem je ook mee in je eigen leven.” Anny vult aan: “Je staat er gelukkig nooit alleen voor. Je kunt altijd terugvallen op de geestelijk verzorger of medewerkers.”
Meer vrijwilligers gezocht
Binnen St. Anna waren ooit meer vrijwilligers actief in deze rol. Door ontwikkelingen in de zorg is hun inzet vandaag belangrijker dan ooit. Daarom is uitbreiding van de groep vrijwilligers Laatste Fase meer dan welkom. Ervaring in de zorg kan helpen, maar is zeker geen vereiste. Het belangrijkste is dat iemand rust, aandacht en nabijheid kan bieden aan bewoners in een kwetsbare periode.
Of zoals Jacqueline het zegt: “Als je merkt dat jouw aanwezigheid iemand rust en vertrouwen geeft in zo’n belangrijke fase van het leven, dan geeft dat ontzettend veel voldoening.”
Ook vrijwilliger worden?
Zou jij ook iets willen betekenen gedurende de laatste levensfase van onze bewoners? Neem dan eens contact op met onze vrijwilligerscoördinator om de mogelijkheden te bespreken via vrijwilligersNML@koraal.nl of 06 – 51 86 52 04.
